Yeni Internet Adresimiz: www.piyaportal.de


| | Search:Ti di geyrayis | | | | | Empfehlen | Home:Keye

» PIYA-FORUMUN YENI ADRESI: www.piyaportal.de [ Login | ]


Munzur Dağı Hakkında Ansiklopedik Bilgi


- Peré Sıfti



  | So Forumi ser
Núskaré meqali: Zerwes Serhad (degisik kaynaklardan derleyen) Wext: 30/03/2011 05:14

Munzur Dağı hakkında ansiklopedik bilgi

02.06.2010

Standart Grup Munzur Babanın Türküsü Albümü Tüm Şarkı Sözleri

Babanın Türküsü / 1994
BABA�NIN TÜRKÜSÜ

Bir ırmaktı o gürül-gürül akan
Sevdası için bentleri yıkan
Vurgunlara demir perde yüreği

Baskınlardan geliyor,
Alaylar tümenler baskınından,
Munzur�un kızıllığını taşıyarak Karadeniz�e.
Ve şimdi mesken eylemiş,
Bağ dağı kayalıklarını.
Ta yükseklerden gözetliyor avını kavga adamı...
Sevdası bugün dillerde destan
Dağlarda açan çiçekte yaşam.
Zindanlarda düşmanı yıkan
Alaylara sor,
Firarlara sor,
Zindanlara sor,
Mor dağlarda ilke-ilke açan Kızıl Güle sor...
Bu dağlar bizim, bu sevda bizim
Dağ başlarında halaylar bizim.

SÖZ /MÜZİK: G. MUNZUR

DAĞLAR ARDINA

Gelin dostlar gelin dağlar ardına
Alın terimizin gücü üstüne
Nehir olup akın kırdan şehirlere
Özgürce varalım biz yarınlara

Işığımız yükseliyor meydanlarda
Halkın güçlü yüreğiyle dağlarımızda
Bu devir yıkılacak mavzerimizle
Yenisi kurulacak ellerimizle

Yarınımız geliyor seslerimizle
Karşılıyoruz günü halayımızla
Işığımız yükseliyor meydanlarda
Halkın güçlü yüreğiyle dağlarımızda

SÖZ: Grup Munzur
MÜZİK: Dilek GÜRZ

DAYİKAMA
DAYİKAMA USTARA
VERE NA DEWRA
MARA MIRADİYA
ŞİMİ GURE XORA
DAYE DAYE DAYE
DAYİKAMA XIRTA
SERE NA KOWODİ
CANIKA DERSİM�A

SERE KOU MUZO DUMANO
WERE SONRA TABURA XOZATİ
KUTA WERTE BONO
ŞİNİ ŞIWANO CİRANO
VENGE MARA KOY TEPE LERCENE
ADIREMA DARDEWE
BONE MA RIZNAY ESKERE MISTE KORİ
DEWA MA SERDE NEBENA
BIRA BIRA BIRAYEMA
NAWO YENO SODIR
SODIR SODIRE MAWO

SÖZ/MÜZİK: GRUP MUNZUR

DELAL

EZ MECNUNA NA KOWURA
TO LEYLAVA NA SUKOURA
EZ VERDO NA CANE XORA
XETE MARA ÇAYE NENA

EZ TORA DUR TO MIRA DUR
AMAY Şİ XORTE NE RAVER
KUTA MI VİR TO NA USAR
HETE MARA ÇAYE NENA

DISMEN KEFIR SENDO
ZAF BEBEXTO
DELALE MA FELEKO KALO

SÖZ: VOLKAN YAĞAN
MÜZİK: GRUP MUNZUR
____________________________________________________________

Munzur Baba Efsanesi

Zamanın birinde bir pir varmış, onun da bir tek kızı. Kızı bir gün ölür. Dede birkaç gün üst üste kızını rüyasında görür. Kızı, “Baba” der “Benim mezarımı aç. Bende bir emanet var onu al.” Dede gördüğü rüyayı taliplerine anlatır. Bunun üzerine karar verilip mezar açılır. Kızın tabutunun içerisinde beşiğe benzer bir şeyin içerisinde bir çocuk şahadet parmağını emmektedir. Çocuğu oradan alırlar. Dede rüyasında tekrar görür kızını. Kız, rüyasında babasına, “Çocuğun adını ‘Munzur’ bırakın.” der.

Gel zaman git zaman Munzur, yedi yaşına gelir ve Tunceli’nin Ovacık İlçesine bağlı Koyungölü civarında yaşayan bir ağanın koyunlarını gütmek için yanında çobanlık yapmaya başlar.

Munzur’un ağası hac zamanı geldiği için hacca gitmiş. Ağasının hacda olduğu bir gün Munzur ağanın hanımının yanına gelir ve;
-Hanımım, ağamın canı sıcak helva ister. Helvayı yaparsan ben kendisine götürürüm, der.

Ağanın hanımı önce şaşırır, sonra herhalde zavallı çobanın canı helva yemek istiyor, doğrudan söylemeye dili varmıyor, utanıyordur. Ağasını da bahane ediyor. Kendisine bir helva yapayım da yesin, der. Helvayı pişirir, bir bohçanın içine bağlar ve Munzur’a;
-Al evladım götür, der.

O sırada ağa hacda namaz kılmaktadır. Namaz sırasında sağa selam verirken bir de bakar ki sağ yanında elinde bir bohça ile Munzur dikilmiş duruyor. Namazını bitirip Munzur’a;
-Hoş geldin evladım, burada ne arıyorsun? Nedir o elindeki? der. Munzur’da;
Ağam canın sıcak helva istemişti, onu sana getirdim, der.

Elindeki bohçayı ağasına uzatır. Ağası bohçayı açar ve bakar ki içinde sıcacık helva paketlenmiş duruyor. Ağa hayretler içinde Munzur’a bir şeyler söylemek için başını çevirdiğinde bir de bakar ki Munzur yanında yok.

Ağa hac görevini tamamlayıp köyüne döndüğünde komşuları herkes elinde bir hediye ile hacıyı karşılamaya giderler.Munzur’da götürecek başka bir hediyesi olmadığından bir çanağın içerisine koyunlarından bir miktar süt sağar ve bununla ağasını karşılamaya gider.

Ağa Munzur’u görünce yanındakilere;
-Asıl hacı Munzur’dur. Öpülecek el varsa Munzur’un elidir. Önce ben öpeceğim der ve Munzur’a doğru koşar.

Munzur bu konuşmaları duyduğunda;
-Aman ağam Allah aşkına. Böyle bir şey olmaz. Ben yıllarca senin ekmeğinle, aşınla büyüdüm. Sen nasıl benim elimi öpersin. Ben sana elimi öptürmem, der ve kaçmaya başlar.

Munzur önde ağa ve yanındakiler arkasında bir kovalamaca başlar.

Şimdiki Munzur ırmağının çıktığı ilk yere geldikleri zaman Munzur’un elindeki süt dolu çanak dökülür ve sütün döküldüğü yerde, süt gibi bembeyaz bir su fışkırır. Munzur kırk adım daha atar. Fışkıran bu sulardan bir ırmak meydana gelir. Munzur’un arkasından koşanlar bu ırmaktan öteye geçemezler. Munzur da bu dağlarda kaybolur gider.

Yöre halkının efsaneleştirdiği Munzur ile, Tanrının varlıklı ve sözü geçen kişiler yanında bir çobanın da keramet sahibi olabileceğini, çoban olsa bile Tanrının sevgisine mahzar olabilecek temiz yürekli, imanlı insan olabileceği belirtilmekte, Munzur’u bu inançla efsaneleştirmektedirler.
____________________________________________________________

Munzur Baba Efsanesi Filmi Üzerine

Kızılbaş-Dersim’in yetiştirdiği aydınların kolektif çabalarla hazırladığı Munzur Baba Efsanesi filminin 26 Kasım 2009 tarihinde, Taksim-HILL Otel sinema salonunda düzenlenen ve davetli olduğumuz Gala’sına, Sanat Cephesi İstanbul çalışanları olarak katıldık.

Munzur Baba Efsanesi filmi Dersim halkının kolektif emeğinin ürünüdür. Dersimliler lekesiz amatörlükleriyle bu filmde rol almıştır. Profesyonel bilinç, beceri ve yetenek ölçüsünü bu çabalarda aramak doğru olmayacaktır.

Gelecekte lekesiz ve temiz amatör duygu ve düşünceler profesyonel yeteneklerle buluştuğunda daha önemli eserlerin üretileceği açıktır.

Kızılbaş-Dersim coğrafyası, tarihi, dili, kültürü, ilerici gelenekleri, müziği, masalları, efsaneleri, mitolojisi ile çok değerli bir ham malzemeyi, daha tam olarak söylenecekse, hazineyi bağrında taşımaktadır.

Bu ham malzemeler tutarlı bir tarih ve sınıf bilinciyle harmanlanıp yeni bir kalıba dökülmeyi beklemektedir.

Tüm eksikliklerine rağmen Munzur Baba Efsanesi filminde de görüldüğü gibi Kızılbaş-Dersim’in bağrındaki ham malzemeler ilerici, iyimser ve dinamik bir yorumla incelenmelidir. Yalnızca film çalışmalarında değil, resim, müzik, folklor, halkbilimi, tiyatro ve inceleme-araştırmalarımızda da Kızılbaş-Dersim hakkındaki olay, sosyal olgu, süreç ve binlerce veri nesnel gerçekliği içinde incelenmelidir. İncelenmektedir.

Özellikle kültür ve mitolojiler bahsinde, yaşadığımız topraklarda, yani Yukarı Mezopotamya, Dersim, Kafkasya halklarının mitolojileri Batılı Yunan mitolojisinden ve kaynaklarından asla geride değildir, hatta daha da ileridedir, diyebilmeliyiz.

Kızılbaş-Dersim halkının beş bin yıllık mitolojisi, masalları ve efsaneleri, tutarlı bir tarih ve sınıf bilinciyle, yani ilerici, iyimser ve dinamik yorumlarla yeniden üretildiğinde ortaya sanat ve estetik düzeyi yüksek eserler çıkacaktır.

Bu görevi yerine getirecek kadroları hayat ve mücadele üretmiştir. Fakat bu kadrolar henüz kolektif çabalarla bir araya gelememiş / getirilememiştir.

Dürüstçe itiraf etmeliyiz: Kolektif aklı, bilinci ve eylemi gerçekleştiremeyen örgütlenmeler Dersim halkının ne nabzını tutabilmiştir, ne de politika, sanat, estetik bütünlüğünü gerçekleştirebilmiştir.

Filmdeki doğa görüntüleri çarpıcı güzelliklere sahiptir. Söylenen türküler çok güzel ve değerlidir. Felsefî-Batıni derin anlamlı sözler ve ezgilerle dolu bu türküler Kızılbaş geleneğinin zenginliğini yansıtmaktadır. Filmde rol alan yöre halkı oldukça başarılı bir profil sergilemiştir. Mahalli giysiler, ev, ahır, kom vb. mekanlar iyi seçilmiştir.

Film; Kızılbaş-Dersim halkının konuşma dili olan Dersimce, Dımılice yerine (bu süreçte) Türkçeyi tercih etmiştir. Bu eksiklik ilerde giderilmelidir.

Filmdeki mitolojik öyküler beş bin yıllık tarihten günümüze sözlü tarih gelenekleriyle taşınmıştır. Bu süreçte çok tanrılı dinlerden tek tanrılı dinlere, devletin oluşumundan, köleci, feodal üretim ilişkilerinden günümüzdeki kapitalist ilişkilere geçilmiştir. Sözlü tarih anlayışı yerini yazılı tarih anlayışına bırakmıştır.

Bu çok sancılı bir süreçtir. Dersimli yazarlar büyük bir susuzlukla hakikati arayan insanlarımıza bu süreci tüm yönleriyle sunabilmenin sancısını çekmektedir. Değişik konularda yapılan alan çalışmaları, araştırmalar-incelemeler kitaplaşma aşamasındadır.

Filmdeki tarih, din, inanç, kültür, gelenek, ritüeller, dans, ayin, kurban, lokma, yer, zaman, mekan gibi konularda tartışmalı çok şey vardır. Dünya, Toprak, Yeryüzü, Su, Meşe Ağacı, Dağ, Hayvan (Kurt-Koyun-Kuzu vb.), Çobanlık, Doğum, Ölüm, Işık-Güneş gibi konular Kızılbaş kültürel geleneğinin uzantısında değerlendirilmelidir. Çünkü, Kızılbaş kültürel geleneği ilksel komünal-komünizan ögeleri bağrında barındırmaktadır. Böylesine değerli tarihsel-sosyal-kültürel birikimleri ve süreci yorumlayan insanlarımızın geçmişle gelecek arasına bir harç koyması gerekiyor. Bu türden konuların değerlendirilmesi ve yerli yerine oturtulması beklenmektedir. İdealist-metafizik yorum, simge, fetiş ve tanımlamaların ayıklanması için Dersim’in yetiştirdiği veya Kızılbaş birikimine duyarlı aydın kadroların kendi uzmanlık alanındaki birikimlerini harmanlayarak ortak çalışmaları gerekiyor.

Munzur Baba Efsanesi filmi, doğal eksiklerine rağmen, hiç olmazsa hâlâ Munzur Gözeleri’nde asılı kocaman Türkçe ve İngilizce levhalarda yazılı idealist-metafizik “din-helva-hac” hikayelerinden kurtulmanın yolunu döşemiştir.

TC devletinin Türkleştirme-Sünnileştirme (inkar, imha ve asimilasyon) politikalarının bir ürünü ve de uzantısı olarak bu “din-helva-haç” uydurmalarının yerine filmdeki gibi bir yorum getirilmeli ve o gerici levhaların yerine konulmalıdır.

Kızılbaş-Dersimin ilerici gençliği fiilî bir durum yaratıp bu gerici levhaları yerinden alıp yeni ve ileri yorumlarıyla yenilerini Munzur Gözeleri’ndeki yerlerine asmalıdır.

Munzur Baba Efsanesi filmi, başta da söylediğimiz gibi, tüm eksiklerine ve kimi hatalarına rağmen “sevimli” bir ilk çalışmadır. Bu türden yerel sanatsal çabalara Sanat Cephesi Sosyalist Gerçekçi Sanat Dergisi çalışanları olarak sahipleniyoruz. İlerde gerçekleştirilecek daha donanımlı çalışmalara katkı sunacağımızı belirtiyoruz.

Sanat Cephesi Sosyalist Gerçekçi Sanat Dergisi
_______________________________________

Munzur Dağı hakkında ansiklopedik bilgi

Munzur Dağı
Munzur Dağı özet bilgi

Munzur yahut Mercan sıradağları, Yukarı Fırat bölgesinde, Doğu Anadolu bölgesinin batısında yer alır. Torosların uzantısı olup kalkerli, dişli kütledir. Yerleşim olarak Tunceli ile Erzincan arasındaki platoda 130 km uzunlukta batıdan doğuya Avcı Dağları‘na uzanır. Yüksekliği 3300 m‘yi geçer. Yaşı 5 milyon yıldır. Üzerinde buzul gölleri, meşe ormanları, yabani türde çeşitli hayvanlar, sayısız bitki ve çiçek türleri, akarsular, dereler, yaylalar, alabalık gölleri bulunmaktadır.

Adını Çoban Munzur‘dan almıştır. Munzur Baba, Düzgün Baba başta olmak üzere per çok yatırı vardır. En yüksek yeri 3463 m. ile Akbaba Tepesi‘dir. Dorukları Biçare dağı, Ziyarettepe, Kutlular, Gültepe, Haramitepe, Kuştepe, Gediktepe‘dir. Munzur vadileri güneye Ovacık‘a iner ve Pülümür vadisiyle birleşir. Munzur nehri Murad ırmağıyla şelaleler oluşturarak birleşir.

Munzur Vadisi Milli Parkı 1971‘de kurulmuş 42.000 hektarlık bir yeryüzü doğal parkıdır. Dağları çevreleyen ilçeler güneyde Çemişgezek, Ovacık, batıda Kemaliye, doğuda Pülümür, kuzeyde Kemah‘tır. Tırmanış geçitleri arasında Munzur ve Kemah geçitleri önemlidir.

Köy yolları Sabırlı, Subaşı, Yeşilyayla, Cevizlik, Yeşilyazı, Paşadüzü, Kurutepe köyleriyle güneyden Kılıçkaya, Yaylabaşı, Çubuklu, Çakırlar, Dereköy, Kapıkaya, Doğanköy ile kuzeyden Munzur sıradağlarını çevirir. (1) 1. Türkiye Coğrafya Atlası, DBR, İstanbul 2004, s. 51-52.
____________________________________________________________________________________

Munzur Baba, Düzgün Baba başta olmak üzere per çok yatırı vardır. En yüksek yeri 3463 m. ile Akbaba Tepesi‘dir. Dorukları Biçare dağı, Ziyarettepe, ...
*
MUNZUR DAĞI BÖLGESİNİN JEOLOJİSİ HAKKINDA
Munzur dağı esas silsileden, Çatal dağ. ile Keşiş dağ arasında yeralan (Ça- ... Kuzeyde Munzur dağı ile hemhudut. olan serpantin sahasında Kızılziya - ...
*
Bir uzun havadır şu Munzur Dağı Mor bir katar gibi dizilir gider Saz çalınır akşamları cem olur Gönlüm terazisi bozulur gider Koca Fırat vura vura başını ...
*
Munzur Dağı hakkında ansiklopedik bilgi - Türkçe Bilgi‘den
Munzur yahut Mercan sıradağları, Yukarı Fırat bölgesinde, Doğu Anadolu bölgesinin batısında yer alır. Torosların uzantısı olup kalkerli, dişli kütledir.
______________________________

Munzur Dağı - Grup Yorum

Bir uzun havadir iu Munzur Daii
Mor bir katar gibi dizilir gider
Saz çalinir akiamlari cem olur
Gönlüm terazisi bozulur gider

Koca Firat vura vura baiini
Benim anam döve döve döiünü
Aiar çiiliklari anaciklarin
Aiitlar yükselir Munzur’a doiru

Ben de silah çattim iu Munzurlar’da
Yildizlara uludum yalnizliii
Baii duman duman dailara doiru
Yönelmii gidiyor yörük kervani

Söyleyen : Grup Yorum
_____________________________

Munzur Dağı Silelenmiş Garinen
Munzur Dağı Silelenmiş GarinenErzincan/Kemaliye(Eğin)-Osman Efe-Mustafa Özgül Munzur Dağı Silelenmiş Garinen (Oy Oy) Aram Açık Ela Gözlü Yarınan Eller Düğün ..

Munzur Dağı Silelenmiş Garinen
Erzincan/Kemaliye(Eğin)-Osman Efe-Mustafa Özgül

Munzur Dağı Silelenmiş Garinen (Oy Oy)
Aram Açık Ela Gözlü Yarınan
Eller Düğün Bayram Eder Yarınan (Oy Oy)
Benim Günüm Geçer Ah-U Zar‘ınan

Selvinin Dalına Yaslanmıyasın (Oy Oy)
Yağan Yağmur İle Islanmayasın
El Gızı Dediğin Ezrail Dostu (Oy Oy)
Yalan Sözlerine Aldanmayasın
_________________________________________________

Resimli Şiir - Munzur Dağı Konuşur - Resim Fotoğraf Çizim Sanat
Munzur Dağı Konuşur. Resmi bilgisayarınıza kayıt etmek için: Resmin üzerine gidin, ... Munzur Dağı Konuşur -konuşur Munzur bir bebeğin gülüşünde ...
_____________________________

Munzur Dağı Sözleri

Bir uzun havadır şu Munzur Dağı
Mor bir katar gibi dizilir gider
Saz çalınır akşamları cem olur
Gönlüm terazisi bozulur gider

Koca Fırat vura vura başını
Benim anam döve döve döşünü
Aşar çığlıkları anacıkların
Ağıtlar yükselir Munzur’a doğru

Ben de silah çattım şu Munzurlar’da
Yıldızlara uludum yalnızlığı
Başı duman duman dağlara doğru
Yönelmiş gidiyor yörük kervanı
________________________________

Özcan Deniz : Munzur Dağı sözleri

Sabahtan estide bir kanlı sazak
Felek bize kurmuş kötü bir tuzak
Bilmem derdimizi kimlere yazah
Dağlar bana geri verin kardaşı

Öle kardaş öle kardaş bacısı
Yüreğe işlemiş çıkmaz acısı

Munzur dağı senin karın erimez
Erisede akar suyun yerimez
Bizde derler babasızlar büyümez
Dağlar bana geri verin kardaşı
Yandım kardaş yandım ben yana yana
Derdine düştümde oldum divane

Felek nasıl kıydın bilmem bu cana
Dağlar bana geri verin kardaşı

Kaynak/lar : Türkçe Bilgi ve bircok siteden alintidir.


, Munzur Dağ Hakkı nda A ...



Copyright©: Sitemizde yer alan resim, metin ve her türlü bilginin izinsiz olarak kullanılması ve kopyalanması yasaktır. Aksi halde Bilgisayrinizin sitemize girisi kilitlenecektir (IP-Lock): Telif©: Bê izin kopya kerden u desta gırotena resman, metnan u hırg tewr zanin a kı site da ma dı ca gêna yasaxa.

Informationen zum Datenschutz | ForumRomanum - Jetzt kostenlos ein eigenes Forum erstellen!